ಮೆನೋಪಾಸ್ (ಋತುಬಂಧ): ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಮಹಿಳೆ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಲೇಬೇಕಾದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ
ಮೆನೋಪಾಸ್ (ಋತುಬಂಧ) ಎಂಬುದು ಮಹಿಳೆಯ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸಹಜವಾಗಿ ಬರುವ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಹಂತವಾಗಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 45 ರಿಂದ 55 ವರ್ಷದೊಳಗೆ ಇದು ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯ ಅಂಡಾಶಯಗಳು ಈಸ್ಟ್ರೋಜನ್ ಮತ್ತು ಪ್ರೊಜೆಸ್ಟೆರೋನ್ ಹಾರ್ಮೋನ್ಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದಿಸಲು ಆರಂಭಿಸುತ್ತವೆ. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಮಾಸಿಕ ಋತುಚಕ್ರ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಸತತ 12 ತಿಂಗಳುಗಳ ಕಾಲ ಮಾಸಿಕವಾಗದಿದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ಮೆನೋಪಾಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ಇನ್ನಷ್ಟು ಮಾಹಿತಿ ನಾನಿಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿದ್ದೇನೆ.
ಮೆನೋಪಾಸ್ ಒಂದು ರೋಗವಲ್ಲ. ಇದು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಮಹಿಳೆಯ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸಹಜವಾಗಿ ನಡೆಯುವ ದೈಹಿಕ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದೇಹ, ಮನಸ್ಸು ಮತ್ತು ಭಾವನೆಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಸರಿಯಾದ ಮಾಹಿತಿ, ಪೌಷ್ಟಿಕ ಆಹಾರ, ನಿಯಮಿತ ವ್ಯಾಯಾಮ ಮತ್ತು ವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆಯಿಂದ ಈ ಹಂತವನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಎದುರಿಸಬಹುದು.
ಪೆರಿಮೆನೋಪಾಸ್ ಎಂದರೇನು?
ಮೆನೋಪಾಸ್ ಆರಂಭವಾಗುವ ಮೊದಲು ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಪೆರಿಮೆನೋಪಾಸ್ ಎಂಬ ಹಂತ ಇರುತ್ತದೆ. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹಾರ್ಮೋನ್ಗಳ ಪ್ರಮಾಣ ಏರಿಳಿತವಾಗುವುದರಿಂದ ಮಾಸಿಕ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಕಾಣಿಸಬಹುದು. ಕೆಲವರಿಗೆ ಮಾಸಿಕ ಬೇಗ ಬರುತ್ತದೆ, ಕೆಲವರಿಗೆ ತಡವಾಗಿ ಬರುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ರಕ್ತಸ್ರಾವದ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಕಾಣಬಹುದು. ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮೆನೋಪಾಸ್ನ ಆರಂಭಿಕ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ಮೆನೋಪಾಸ್ ಏಕೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ?
ವಯಸ್ಸಾದಂತೆ ಅಂಡಾಶಯಗಳ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಈಸ್ಟ್ರೋಜನ್ ಮತ್ತು ಪ್ರೊಜೆಸ್ಟೆರೋನ್ ಹಾರ್ಮೋನ್ಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅಂಡೋತ್ಪತ್ತಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮಾಸಿಕ ಋತುಚಕ್ರ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ.
ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಯಿಂದ ಅಂಡಾಶಯಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದು, ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಾದ ಕೀಮೋಥೆರಪಿ ಅಥವಾ ರೇಡಿಯೇಷನ್ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ನಂತರವೂ ಮೆನೋಪಾಸ್ ಬೇಗ ಸಂಭವಿಸಬಹುದು.
ಮೆನೋಪಾಸ್ನ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣಗಳು
ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಮಹಿಳೆಯಲ್ಲೂ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಒಂದೇ ರೀತಿಯಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಇವು:
- ಮಾಸಿಕ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಅನಿಯಮಿತತೆ
- ಹಠಾತ್ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಬಿಸಿ ಏರುವುದು (Hot Flashes)
- ರಾತ್ರಿ ವೇಳೆ ಹೆಚ್ಚು ಬೆವರುವುದು
- ನಿದ್ರೆಯ ಸಮಸ್ಯೆ
- ದಣಿವು
- ಕಿರಿಕಿರಿ, ಆತಂಕ ಅಥವಾ ಖಿನ್ನತೆ
- ಮನಸ್ಸಿನ ಏಕಾಗ್ರತೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದು
- ನೆನಪಿನ ಶಕ್ತಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದು
- ಯೋನಿಯ ಒಣತನ
- ಲೈಂಗಿಕ ಆಸಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ
- ಕೀಲು ಮತ್ತು ಸ್ನಾಯು ನೋವು
- ತಲೆನೋವು
- ತೂಕ ಹೆಚ್ಚಾಗುವುದು
- ಚರ್ಮ ಒಣಗುವುದು
- ಕೂದಲು ಉದುರುವುದು ಅಥವಾ ತೆಳುವಾಗುವುದು
ಕೆಲವರಿಗೆ ಈ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕೆಲವು ತಿಂಗಳುಗಳವರೆಗೆ ಇದ್ದರೆ, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರಿಗೆ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಕಾಣಿಸಬಹುದು.
ಮೆನೋಪಾಸ್ ನಂತರ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಆಗುವ ಬದಲಾವಣೆಗಳು
ಈಸ್ಟ್ರೋಜನ್ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದರಿಂದ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ.
- ಮೂಳೆಗಳ ಸಾಂದ್ರತೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
- ಮೂಳೆ ಮುರಿಯುವ ಅಪಾಯ ಹೆಚ್ಚಾಗಬಹುದು.
- ಹೃದಯ ಸಂಬಂಧಿತ ಕಾಯಿಲೆಗಳ ಅಪಾಯ ಹೆಚ್ಚಾಗಬಹುದು.
- ಹೊಟ್ಟೆಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೊಬ್ಬು ಹೆಚ್ಚಾಗಬಹುದು.
- ಚರ್ಮದ ಕಾಂತಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಬಹುದು.
- ಸ್ನಾಯುಗಳ ಬಲ ಕುಗ್ಗಬಹುದು.
ಆದ್ದರಿಂದ ಮೆನೋಪಾಸ್ ನಂತರ ಆರೋಗ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಳಜಿ ವಹಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯ.
ಮಾನಸಿಕ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೂ ಪರಿಣಾಮ
ಹಾರ್ಮೋನ್ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಂದ ಕೆಲವು ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಕಾಣಿಸಬಹುದು.
- ಸಣ್ಣ ವಿಷಯಕ್ಕೂ ಕೋಪ ಬರುವುದು
- ಬೇಸರ ಅಥವಾ ಖಿನ್ನತೆ
- ಆತಂಕ
- ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದು
- ನಿದ್ರೆಯ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಒತ್ತಡ ಹೆಚ್ಚಾಗುವುದು
ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕುಟುಂಬದ ಬೆಂಬಲ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅವರ ಸಂಗಾತಿಯು ಅವರ ಜೊತೆ ಇರಬೇಕು. ಸ್ನೇಹಿತರೊಂದಿಗೆ ಮಾತುಕತೆ, ಧ್ಯಾನ ಮತ್ತು ಯೋಗ ಉತ್ತಮ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ.
ಮೆನೋಪಾಸ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸಬೇಕು?
ಆರೋಗ್ಯಕರ ಆಹಾರ ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ.
ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂಯುಕ್ತ ಆಹಾರ
- ಹಾಲು
- ಮೊಸರು
- ಪನೀರ್
- ರಾಗಿ
- ಎಳ್ಳು
ಪ್ರೋಟೀನ್
- ಬೇಳೆಕಾಳುಗಳು
- ಹೆಸರುಕಾಳು
- ಕಡಲೆ
- ಸೋಯಾ
ವಿಟಮಿನ್ ಮತ್ತು ಖನಿಜಗಳು
- ಹಸಿರು ಸೊಪ್ಪುಗಳು
- ಕ್ಯಾರೆಟ್
- ಬೀಟ್ರೂಟ್
- ಕಿತ್ತಳೆ
- ಪಪ್ಪಾಯಿ
- ಸೀಬೆಹಣ್ಣು
ಆರೋಗ್ಯಕರ ಕೊಬ್ಬು
- ಬಾದಾಮಿ
- ಅಕ್ರೋಟ್
- ಅಗಸೆ ಬೀಜ
- ಕಡಲೆಕಾಯಿ
ಪ್ರತಿದಿನ ಸಾಕಷ್ಟು ನೀರು ಕುಡಿಯುವುದು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಸಕ್ಕರೆ, ಎಣ್ಣೆ ಹಾಗೂ ಜಂಕ್ ಫುಡ್ ಸೇವನೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು ಉತ್ತಮ.
ಯಾವ ಆಹಾರವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬೇಕು?
- ಹೆಚ್ಚು ಸಿಹಿ ಪದಾರ್ಥಗಳು
- ಕರಿದ ಆಹಾರ
- ಫಾಸ್ಟ್ ಫುಡ್
- ತಂಪು ಪಾನೀಯಗಳು
- ಅತಿಯಾದ ಕಾಫಿ ಮತ್ತು ಟೀ
- ಹೆಚ್ಚು ಉಪ್ಪು ಇರುವ ಆಹಾರ
ವ್ಯಾಯಾಮ ಏಕೆ ಮುಖ್ಯ?
ಮೆನೋಪಾಸ್ ನಂತರ ನಿಯಮಿತ ವ್ಯಾಯಾಮ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ.
- ಪ್ರತಿದಿನ 30 ನಿಮಿಷಗಳ ಕಾಲ ವೇಗವಾಗಿ ನಡೆಯಿರಿ.
- ಯೋಗ ಮಾಡಿ.
- ಉಸಿರಾಟದ ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡಿ.
- ಲಘು ಶಕ್ತಿ ವ್ಯಾಯಾಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ.
- ಸ್ಟ್ರೆಚಿಂಗ್ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿ.
ಇದರಿಂದ ತೂಕ ನಿಯಂತ್ರಣ, ಮೂಳೆಗಳ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ನೆಮ್ಮದಿ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ.
ಉತ್ತಮ ನಿದ್ರೆ ಪಡೆಯಲು ಸಲಹೆಗಳು
- ಪ್ರತಿದಿನ ಒಂದೇ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಮಲಗಿ.
- ಮಲಗುವ ಮೊದಲು ಮೊಬೈಲ್ ಬಳಕೆ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿ.
- ಸಂಜೆ ನಂತರ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಫಿ ಅಥವಾ ಟೀ ಕುಡಿಯಬೇಡಿ.
- ಮಲಗುವ ಕೋಣೆಯನ್ನು ಶಾಂತವಾಗಿಡಿ.
- ರಾತ್ರಿ ಹಗುರವಾದ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸಿ.
- ಪುಸ್ತಕ ಓದುವ ಹವ್ಯಾಸ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಿ.
ವೈದ್ಯರನ್ನು ಯಾವಾಗ ಭೇಟಿ ಮಾಡಬೇಕು?
ಈ ಕೆಳಗಿನ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದರೆ ತಕ್ಷಣ ವೈದ್ಯರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ.
- ಮೆನೋಪಾಸ್ ಆದ ನಂತರ ಮತ್ತೆ ರಕ್ತಸ್ರಾವ
- ಅತಿಯಾದ ರಕ್ತಸ್ರಾವ
- ತೀವ್ರ ಹೊಟ್ಟೆ ನೋವು
- ತೀವ್ರ ಖಿನ್ನತೆ
- ತೀವ್ರ ಬಿಸಿ ಏರುವುದು
- ದಿನನಿತ್ಯದ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ತೊಂದರೆ ಆಗುವಷ್ಟು ಲಕ್ಷಣಗಳು
ಯಾವ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಸಬಹುದು?
ವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆಯಂತೆ ಅಗತ್ಯವಿದ್ದರೆ ಈ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಸಬಹುದು.
- ರಕ್ತ ಪರೀಕ್ಷೆ
- ಥೈರಾಯ್ಡ್ ಪರೀಕ್ಷೆ
- ವಿಟಮಿನ್ D ಪರೀಕ್ಷೆ
- ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಮಟ್ಟ
- Bone Density (ಮೂಳೆ ಸಾಂದ್ರತೆ) ಪರೀಕ್ಷೆ
- ರಕ್ತದೊತ್ತಡ ಮತ್ತು ಸಕ್ಕರೆ ಪರೀಕ್ಷೆ
ಹಾರ್ಮೋನ್ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಅಗತ್ಯವೇ?
ಕೆಲ ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷಣಗಳು ತುಂಬಾ ತೀವ್ರವಾಗಿದ್ದರೆ ವೈದ್ಯರು Hormone Replacement Therapy (HRT) ಅನ್ನು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಬಹುದು. ಆದರೆ ಇದು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸೂಕ್ತವಲ್ಲ. ವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆಯಿಲ್ಲದೆ ಯಾವುದೇ ಹಾರ್ಮೋನ್ ಔಷಧಿಗಳನ್ನು ಸೇವಿಸಬಾರದು.
ಮೆನೋಪಾಸ್ ಬಗ್ಗೆ ಇರುವ ತಪ್ಪು ಕಲ್ಪನೆಗಳು
ತಪ್ಪು: ಮೆನೋಪಾಸ್ ಒಂದು ರೋಗ.
ಸತ್ಯ: ಇದು ಸಹಜವಾದ ಜೀವನದ ಹಂತ.
ತಪ್ಪು: ಮೆನೋಪಾಸ್ ನಂತರ ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜೀವನ ನಡೆಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಸತ್ಯ: ಸರಿಯಾದ ಜೀವನಶೈಲಿಯಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಜೀವನ ನಡೆಸಬಹುದು.
ತಪ್ಪು: ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡಬಾರದು.
ಸತ್ಯ: ನಿಯಮಿತ ವ್ಯಾಯಾಮ ಅತ್ಯಗತ್ಯ.
ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಪಾಲಿಸಬಹುದಾದ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು
- ಪ್ರತಿದಿನ ಪೌಷ್ಟಿಕ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸಿ.
- ಸಾಕಷ್ಟು ನೀರು ಕುಡಿಯಿರಿ.
- ಯೋಗ ಮತ್ತು ಧ್ಯಾನ ಮಾಡಿ.
- ಧೂಮಪಾನ ಮತ್ತು ಮದ್ಯಪಾನದಿಂದ ದೂರವಿರಿ.
- ತೂಕವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿ ಇಡಿ.
- ವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆಯಂತೆ ವಾರ್ಷಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ತಪಾಸಣೆ ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ.
- ವಿಟಮಿನ್ D ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಬಗ್ಗೆ ವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯಿರಿ.
ಕುಟುಂಬದ ಬೆಂಬಲದ ಮಹತ್ವ
ಮೆನೋಪಾಸ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಕುಟುಂಬದ ಸಹಕಾರ ಮತ್ತು ಅರ್ಥೈಸುವಿಕೆ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದೈಹಿಕ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಸಹಜವಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಲು ಕುಟುಂಬದ ಬೆಂಬಲ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಸಮಾರೋಪ
ಮೆನೋಪಾಸ್ ಮಹಿಳೆಯ ಜೀವನದ ಅಂತ್ಯವಲ್ಲ; ಅದು ಹೊಸ ಜೀವನದ ಒಂದು ಸಹಜ ಅಧ್ಯಾಯ. ಈ ಹಂತದಲ್ಲಿ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಆಗುವುದು ಸಹಜ. ಭಯಪಡದೆ, ಸರಿಯಾದ ಮಾಹಿತಿ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು, ಆರೋಗ್ಯಕರ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸುವುದು, ನಿಯಮಿತ ವ್ಯಾಯಾಮ ಮಾಡುವುದು, ಸಾಕಷ್ಟು ನಿದ್ರೆ ಪಡೆಯುವುದು ಮತ್ತು ವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆಯನ್ನು ಪಾಲಿಸುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ. ಮೆನೋಪಾಸ್ ಅನ್ನು ಸಕಾರಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರೆ ಮಹಿಳೆಯರು ಈ ಹಂತದ ನಂತರವೂ ಆರೋಗ್ಯಕರ, ಸಂತೋಷಕರ ಮತ್ತು ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸಭರಿತ ಜೀವನವನ್ನು ನಡೆಸಬಹುದು.
#ಮೆನೋಪಾಸ್ #ಋತುಬಂಧ #ಮಹಿಳೆಯಆರೋಗ್ಯ #ಮಹಿಳೆಯರಆರೈಕೆ #ಆರೋಗ್ಯಕರಜೀವನ
Comments
Post a Comment